Ymchwil newydd yn dangos bod newid i gasgliadau wedi’u didoli yn gallu arbed dros £1miliwn y flwyddyn i gynghorau Cymru

7th December 2016

Mae adroddiad newydd gan WRAP Cymru yn dangos mai casgliadau wedi’u didoli ar garreg y drws sy’n cynnig y dull mwyaf cost-effeithiol o gyflawni cyfraddau ailgylchu uchel.

Comisiynwyd yr adroddiad, sef ‘Prosiect Costau Casgliadau Ailgylchu Wedi’u Cysoni: Cam Un’, gan Lywodraeth Cymru, ac mae’n cymharu cost dulliau gwahanol o gasglu ailgylchu, gan gymharu casgliadau wedi’u didoli ar garreg y drws â chasgliadau cymysg a dwy ffrwd.

Rhagdybiodd yr ymchwil fod angen casglu gwastraff bwyd yn wythnosol a chyfyngu ar faint o wastraff gweddilliol sy’n cael ei gasglu, fel yr amlinellir yn y Glasbrint Casgliadau, er mwyn i awdurdodau fodloni targedau ailgylchu uchelgeisiol Cymru. Fodd bynnag, trwy newid o system casglu cymysg i system casglu wedi’i ddidoli, gwelodd yr ymchwil bod yr arbedion blynyddol sy’n bosibl gan awdurdodau rhwng tua £900,000 a £1,200,000, gan ddibynnu ar ba mor wledig yw’r awdurdod. Ac mae arbedion o rhwng £1,000,000 a £1,300,000 yn bosibl wrth newid o gasgliadau dwy ffrwd i gasgliadau wedi’u didoli.

Er mai casgliadau wedi’u didoli sy’n gofyn am y costau cychwynnol mwyaf i gynghorau heb unrhyw seilwaith eisoes, mae’r amser ad-dalu ar gyfer pob math o awdurdod o dan ddwy flynedd. Dyma sydd hefyd yn cynnig yr arbedion blynyddol mwyaf, lle gwelwyd bod costau didoli ar ôl casglu yn llai, a’r incwm deunyddiau yn fwy na’r dulliau casglu eraill.
Mae’r gwaith hwn yn adlewyrchu gwaith a wnaed gan WRAP UK ar Gysondeb Uwch mewn Ailgylchu yn y Cartref yn Lloegr*.

Mae Cymru eisoes wedi gweld y mwyafrif o gynghorau yn newid i system casgliadau wedi’u didoli, a'r llynedd, cyflawnodd gyfradd ailgylchu o dros 60%.

Dywedodd Carl Nichols o WRAP: “Er y dylid nodi efallai nad yw’n ymarferol i bob Awdurdod wneud yr un arbedion**, mae ein hadroddiad yn dangos bod yr arbedion blynyddol posibl ar y cyfan wrth fabwysiadu’r dull casglu wedi’i ddidoli yn sylweddol, ac y gellir ad-dalu costau cychwynnol newid i’r system hon o fewn dwy flynedd.”

Mae WRAP Cymru yn derbyn cyllid grant gan Lywodraeth Cymru er mwyn annog newid ymddygiad ledled Cymru, i leihau faint o wastraff a gynhyrchir ac i ddefnyddio adnoddau mewn modd effeithiol, er mwyn bodloni targed uchelgeisiol Llywodraeth Cymru o fod yn genedl ddiwastraff erbyn 2050.

Caiff dull dewisol Llywodraeth Cymru ar gyfer casglu gwastraff ei fanylu yn y ‘Glasbrint Casgliadau’. Mae arolwg annibynnol o’r Glasbrint Casgliadau, a wnaed ym mis Mawrth 2016, wedi dangos ei fod yn parhau i gynnig manteision eglur o ran cost ac ansawdd deunyddiau, yn ogystal â’i effaith ar berfformiad ailgylchu.
Gallwch ddarllen adroddiad cyflawn ‘Cam Un’ ar www.wrapcymru.org.uk/recyclingcosts

Diwedd

*Fframwaith ar gyfer Cysondeb Uwch mewn Casglu Ailgylchu yn y Cartref yn Lloegr
**Byddai arbedion posibl yn dibynnu ar faint yr Awdurdod, y ddarpariaeth gwasanaeth bresennol, cynhyrchiant annatod yr Awdurdod, a’r incwm deunyddiau a chostau prosesu cymharol unigol


Nodiadau i olygyddion:

1. Sefydlwyd WRAP yn 2000, ac mae’n sefydliad nid er elw ac yn elusen gofrestredig, a’i weledigaeth yw byd sy’n defnyddio adnoddau mewn ffordd gynaliadwy. Mae WRAP yn gweithio gyda llywodraethau, busnesau a chymunedau i gyflwyno atebion ymarferol i wella effeithlonrwydd adnoddau.
2. Ein nod yw cyflymu’r symudiad at economi gynaliadwy, sy’n defnyddio ei hadnoddau yn effeithlon, trwy:
a. ail-ddyfeisio sut rydym yn dylunio, cynhyrchu a gwerthu cynnyrch,
b. ail-feddwl sut rydym yn defnyddio cynnyrch, ac
c. ail-ddiffinio’n hyn sy’n bosibl trwy ail-ddefnyddio ac ailgylchu.